Deze teksten werden vertaald, bewerkt of geschreven door Sam Bogaerts. De links leiden telkens naar een pdf-bestand met fragmenten, meestal de eerste vijf pagina's. De volledige teksten of vertalingen zijn verkrijgbaar bij het auteursrechtenbureau Almo of rechtstreeks bij ons.

index vertalingen
index vertalingen Heiner Müller

suus

Herbert Achternbusch, 19??; © vertaling 1998

Een ontroerend en zinnelijk portret van de vrouw van de schrijver. De scène waarin de schrijver zichzelf laat beschrijven door zijn vrouw is fenomenaal. Het is één van de strafste koppel-ruziescènes die ik ken, en nog wel zonder drank! Kortom, deze intelligente koppen zijn niet bang van Virginia Woolf, en deze harde, ontroerende en geestige tekst verdient nog zeer veel opvoeringen ...

'Knecht van Twee Meesters' van Sam Bogaerts naar Carlo Goldoni :: © affiche Peter van de Cotte

knecht van twee meesters

van Sam Bogaerts, naar Carlo Goldoni; © 1996

Een versie voor levende poppenkast, waarbij de spelers geregeld in hun broek pisten van het lachen. Het publiek gelukkig niet, maar 't scheelde niet veel.

brief aan m'n vader

Sam Bogaerts' bewerking van de gelijknamige tekst van Franz Kafka ...

wachtend op godoot

Het fameuze stuk van Samuel Beckett werd in de vertaling van Sam Bogaerts Wachtend op Godoot, en niet zoals meestal Wachten op Godot, omdat de originele Franse titel En attendant Godot is, het gaat vooral over de bezigheden tijdens het wachten". En 't is Godoot geworden omdat de naam moet rijmen op Pozoot (in 't Frans: Godot & Pozzo, met de klemtoon op de laatste lettergreep). Als Pozoot zichzelf voorstelt, denken Vladimir en Estragon namelijk dat hij diegene is waar ze op wachten, ze horen blijkbaar niet zo goed ...

'Lumumba Bah' van Sam Bogaerts en Nadine Lavern

lumumba bah!

In 2001 creëerden Sam Bogaerts en de Amerikaanse theatermaakster Nadine Lavern de voorstelling Lumumba-bah!, een voorstelling over de begaafde, charismatische eerste Congolese premier Patrice Lumumba.

onbereikbare liefdes

van Paul Emond ... Na de geestige versie van Warre Borgmans bij theaterMalpertuis speelde ook theater Pact uit Aalst met deze vertaling een zeer geslaagde productie ...

'Prinsessen in de Bossen' van Sam Bogaerts naar 'As You Like It' van William Shakespeare | © affiche Peter Van de Cotte

prinsessen in de bossen

Op deze pagina staat een geestige recensie: een gesprek tussen Pol Arias en Lieven Vandenhaute ...

droomtekst

1995; © vertaling 1996

Op latere leeftijd stichtte Heiner Müller nog een nieuw gezin. Drie jaar later, in 1995, overleed hij aan keelkanker. Zijn dochtertje was toen drie jaar. In een ziekenhuiskamer schreef hij zijn laatste literaire woorden: Droomtekst.

kwartet

1980; © vertaling 1983

'De Hamletmachine' van Heiner Müller in een vertaling van Sam Bogaerts

de hamletmachine

1977; © vertaling 1984

Dit is de volledige tekst, wie hem wil opvoeren wordt verzocht contact op te nemen met almo.be of de Bloedgroep. De typografie is zoals bij het origineel. Het stuk is onderverdeeld in 5 delen, de titels hebben een dubbele bodem voor wie geregeld Shakespeare leest: Familiealbum - het Europa van de Vrouw - Scherzo - Pest in Buda Slag om Groenland - Wildwachtend / In de Vreselijke Wapenuitrusting / Eeuwenlang

Politiek, drama en tekst lopen door mekaar. Waarom nog stukken schrijven in 1977, vraagt Müller zich af. Wat heeft hij als auteur nog te vertellen?

"Ik ben niet Hamlet. Ik speel geen rol meer. Mijn woorden hebben mij niets meer te zeggen. Mijn gedachten zuigen het bloed uit de beelden. Mijn drama gebeurt niet meer. Achter mij wordt het decor opgebouwd. Door mensen, in mijn drama niet geïnteresseerd, voor mensen die er niets mee te maken hebben. Mij interesseert het ook niet meer. Ik speel niet meer mee."

Deze woorden klinken ook vandaag nog krachtig: de toegang tot informatie is maximaal en democratisch, maar vinden we genoeg dat ons helpt om de mens en zijn wereld beter te begrijpen? Met andere woorden, googlen naar porno is gemakkelijker dan googlen naar wijsheid ...

verkommerde oever / medeamateriaal / landschap met argonauten

In Landschap met Argonauten voorspelde HM het drama in Joegoslavië. Met deze tekst als basis, regisseerde Sam Bogaerts in 1992 het eindexamen van Sara De Roo en Steven Van Watermeulen aan het Conservatorium van Antwerpen. In 1993 regisseerde hij voor Frascati Amsterdam en Antwerpen 93 een tweede versie, met Jobst Schnibbe en Kaat Van Zoomeren. Dramaturg was Stef Depaepe. (Zoveel voetnoten bij een toneeltekst komt je niet alle dagen tegen!)

winterlandschap

wolokolamsker chaussee I & russische opening

1984; © vertaling 1998

Deze tekst moet worden opgevoerd door zeer jonge spelers bij elke nieuwe oorlog. Zo kan de waarde van een mensenleven nog eens goed berekenend worden. In dit pdf-bestand zit de volledige tekst.

Tweede Wereldoorlog. De Duitse weermacht bevindt zich vlak bij Moskou. In de bossen langs de Wolokolamsker Chaussee laat een Russische commandant een soldaat fusilleren wegens lafheid, uit angst voor zijn eigen angst. Het blijft hem levenslang achtervolgen ...

Wolokolamsker Chaussee, zo werd de weg genoemd die de Duitse tanks volgden van Duitsland naar Moskou. De Russische Opening is in de eerste plaats een schaakterm. Na deze opening worden meestal één of meer stukken opgeofferd, om een voordeel te verkrijgen.

"In deze monoloog wacht een Russische officier vanuit de loopgraven in de buurt van Moskou de komst van het Duitse leger op. In ademloos proza, met het staccato ritme van machinegeweren, vertelt hij over de angst en onzekerheid terwijl hij daar ligt in dat 'niemandsbos / waarlangs de vijand richting Moskou oprukt / op dit eiland midden in de Duitse zee / dat aan vier zijden ons vaderland wegbrandt'. Aangrijpend is het voorval waarbij een soldaat zich in zijn hand schiet om als gewonde te worden afgevoerd naar de ziekenboeg. De officier moet hem echter als landverrader behandelen, en laat hem fusilleren. In een notendop laat het zien hoe waardeloos kanonnenvlees is. Het is niet alleen om de actualiteit, maar ook om de eenvoud waardoor de Wolokolamsker Chaussee een van de weinige Müller-teksten is die nu nog overeind blijven. Hier slaat Müllers metaforiek nu eens niet op hol en onderdrukte hij de drang om de hele Griekse en Germaanse mythologie overhoop te halen. Onopgesmukt vertelt hij de verschrikkingen van de oorlog, en omdat Müller een humanistisch gezichtspunt kiest, maakt de Wolokolamsker Chaussee meer indruk dan al die teksten waarin hij de wereld voorstelt als een onontkoombaar bloedbad. (...)" aldus Pieter Bots in theatermaker. Hij stelt in dit artikel o.a. dat het werk van Heiner Müller nu al verouderd is, tien jaar na zijn dood. Een stelling waar ik het absoluut niet mee eens ben. Ik voorspel bij deze een Müller revival tussen 2010 en 2015! Klinkt het niet, dan botst het.

hartstuk

1980; © vertaling 1996

Een intense wereld verborgen onder enkele dialogen ...

nog te verwerken: Herakles II of De Hydra, Herakles XIII (1991, nà de val van de muur tussen Oost- en West-Duitsland: "Het dertiende werk ... "), Anatomie Titus, Germania 3, Liefdesgeschiedenis

...

... / ...

arrow up | pijl naar boven